สวัสดีค่ะทุกคนนน~ วันนี้คุณหมอฟันและทีมงานสาวอีสานบ้านเฮาจาก คลินิกทันตกรรมคูณ อุบลราชธานี อยากมาชวนทุกคนเว้าเรื่องสุขภาพช่องปากกันค่ะ หลายคนชอบถามหมอเข้ามาบ่อยมากๆ ว่า “หมอขา หนูแปรงฟันถูฟันเช้า-เย็นสม่ำเสมอเลย เเต่ทำไมหมอยังบอกว่ามีหินปูนเกาะฟันอยู่อีก?” หรือบางคนก็กลัวการมาขูดหินปูนเพราะกลัวเจ็บ กลัวฟันห่าง วันนี้เฮาเลยรวบรวมทุกเรื่องที่คนอยากรู้เกี่ยวกับ ขูดหินปูน อุบล มาเล่าสู่กันฟังแบบหมดเปลือกเลยค่ะ!
1. ทำไมแปรงฟันทุกวันแล้วฟันยังมีหินปูน?
เว้ากันตามจริงเลยเนาะ ถึงเฮาจะแปรงฟันเนียนขนาดไหน แปรงดีปานใดก็ตาม มันจะมีบางมุมที่ขนแปรงฟันของเฮาเข้าไม่ถึงค่ะ เช่น ซอกฟัน ด้านหลังฟันหน้าล่าง หรือบริเวณรอบๆ เหงือก
เวลาเฮากินอาหารเข้าไป คราบอาหารกับแบคทีเรียในน้ำลายจะมารวมตัวกันกลายเป็นคราบเหนียวๆ สีขาวเหลืองที่เรียกว่า “คราบจุลินทรีย์” (Plaque) พอคราบนี้สะสมไปเรื่อยๆ สัก 24-48 ชั่วโมง โดยที่ไม่ถูกแปรงออก แร่ธาตุในน้ำลายของเฮาจะเข้ามาเกาะจนมันตกผลึกและแข็งตัวกลายเป็น “หินปูน” (Calculus) ค่ะ
พอหินปูนเกาะแข็งติดแน่นกับตัวฟันแล้ว บอกเลยว่าแปรงฟันแรงขนาดไหนก็แปรงไม่ออกแล้วค่ะ ต้องให้หมอฟันใช้เครื่องมือขูดหินปูนเฉพาะทางออกให้เท่านั้นเด้อ
2. ถ้าไม่ขูดหินปูนจะเกิดอะไรขึ้น?
บางคนเห็นหินปูนเกาะอยู่นิดหน่อยก็นึกว่าบ่เป็นหยัง ดึงไว้ก่อนยังบ่ขูด แต่ปล่อยไว้นานๆ บอกเลยว่าปัญหามันจะใหญ่ขึ้นเรื่อยๆ ค่ะ:
- เหงือกอักเสบและมีกลิ่นปาก: หินปูนเป็นที่สะสมของเชื้อแบคทีเรียชั้นดี ทำให้เหงือกแดง บวม อักเสบ มีเลือดออกง่ายเวลาแปรงฟัน แถมยังส่งกลิ่นปากแบบไม่รู้ตัวด้วยค่ะ
- โรคปริทนต์ (รำมะนาด): ถ้าปล่อยไว้นาน เชื้อโรคจะกัดเซาะลงลึกไปถึงกระดูกเบ้าฟัน ทำให้กระดูกละลาย ตัวฟันเริ่มโยก และสุดท้ายอาจจะต้องถูกถอนฟันออกไปเลยค่ะ
- ฟันผุตามซอกฟัน: คราบหินปูนที่สะสมจะบดบังคราบฟันผุไว้ ทำให้รักษาไม่ทันการณ์
เพราะฉะนั้น การขูดหินปูนเลยบ่ใช่เรื่องของความสวยงามอย่างเดียว แต่เป็นการรักษาสุขภาพฟันและเหงือกของเฮาให้อยู่กับเฮานานๆ ค่ะ

3. ขูดหินปูนเจ็บไหม?
คำถามยอดฮิตเบอร์หนึ่งเลยค่ะ! หมอขอตอบตรงๆ ว่า “ไม่ได้น่ากลัวอย่างที่คิดเลยค่ะ”
โดยปกติแล้ว เวลาขูดหินปูน หมอฟันจะใช้เครื่องมือที่มีความสั่นสะเทือนด้วยคลื่นอัลตราโซนิก (Ultrasonic Scaler) ร่วมกับสายน้ำ เพื่อสลายคราบหินปูนให้ร่อนออกมา ไม่ได้เป็นการเอาเหล็กมางัดหรือเจาะเนื้อฟันของเฮาเลยค่ะ
- ถ้าหินปูนน้อย: จะรู้สึกแค่เสียวๆ หรือตึงๆ บริเวณเหงือกเล็กน้อยเท่านั้นค่ะ
- ถ้าหินปูนเยอะ/เหงือกอักเสบมาก: อาจจะมีอาการเสียวฟันหรือเจ็บแป๊บๆ ได้บ้างตอนขูดบริเวณคอฟันหรือใต้เหงือก แต่ถ้าใครกลัวมากๆ หรือไหวไม่ไหว สามารถแจ้งคุณหมอให้เบามือหรือใช้ยาชาช่วยได้เลยค่ะ ไม่ต้องเกรงใจหมอน้า
4. ขูดหินปูนนานไหม?
ใช้เวลาไม่นานเลยค่ะ! โดยทั่วไปการขูดหินปูนจะใช้เวลาประมาณ 20 – 45 นาที ขึ้นอยู่กับปริมาณหินปูน ความยากง่าย และสุขภาพเหงือกของแต่ละคนค่ะ
- หินปูนน้อย/มาขูดประจำทุก 6 เดือน: แป๊บเดียวก็เสร็จค่ะ ประมาณ 15-20 นาทีเท่านั้น
- หินปูนสะสมนานหลายปี/มีคราบชา กาแฟ บุหรี่ ร่วมด้วย: อาจจะต้องใช้เวลาพิถีพิถันขูดและขัดคราบออก ประมาณ 30-45 นาทีค่ะ
5. ขูดหินปูนเสร็จห้ามกินอะไร?
ขูดหินปูนเสร็จใหม่ๆ เหงือกของเฮาอาจจะยังมีอาการระบมหรือเสียวฟันอยู่เล็กน้อย ช่วง 1-2 วันแรก หมอขอแนะนำให้หลีกเลี่ยงสิ่งเหล่านี้ก่อนเด้อค่ะ:
- อาหารร้อนจัด ส้มส้มจัด หรือเผ็ดจัด: อาหารรสจัดจะเข้าไประคายเคืองเนื้อเยื่อเหงือกที่เพิ่งขูดหินปูนมา ทำให้แสบเหงือกได้ค่ะ
- อาหารเย็นจัด หรือน้ำเย็นจัด: อาจทำให้เกิดอาการเสียวฟันจี๊ดๆ ขึ้นมาได้
- อาหารที่แข็งหรือเหนียวมาก: เช่น น้ำแข็ง กระดูกอ่อน ขนมเหนียวๆ เพราะอาจกระทบกระเทือนเหงือกที่ยังบอบบางอยู่
- เครื่องดื่มที่มีสีเข้ม (ชา, กาแฟ, ไวน์แดง, น้ำอัดลมสีเข้ม): ผิวฟันที่เพิ่งขูดและขัดสะอาดมาใหม่ๆ จะดูดซับสีได้ง่าย อาจทำให้เกิดคราบสีใหม่ได้ไวขึ้นค่ะ
6. อาหารชนิดไหนที่กินแล้วทำให้มีคราบหินปูนมาก?
อาหารที่เรากินกันอยู่ทุกวันนี่แหละค่ะ บางอย่างคือกกแห่งการเกิดคราบหินปูนเลย ได้แก่:
- อาหารประเภทแป้งและน้ำตาลสูง: ขนมหวาน น้ำหวาน น้ำอัดลม ชานมไข่มุก รวมถึงข้าวแป้งต่างๆ แบคทีเรียในปากชอบน้ำตาลมาก มันจะย่อยน้ำตาลแล้วสร้างกรดกับคราบเหนียวๆ เกาะติดฟันได้ไวที่สุด
- เครื่องดื่มสีเข้มและมีฤทธิ์เป็นกรด: ชา กาแฟ น้ำอัดลม นอกจากจะทำให้ฟันเหลือง มีคราบชากาแฟติดแน่นแล้ว กรดยังทำให้ฟันบอบบางลงด้วยค่ะ
- ขนมขบเคี้ยวที่ติดฟันง่าย: เช่น ขนมปังกรอบ มันฝรั่งทอด คุกกี้ พวกนี้เวลาเคี้ยวแล้วจะกลายเป็นเศษแป้งไปอุดตามซอกฟัน ทำให้แปรงออกยาก และกลายเป็นหินปูนตามมาค่ะ
FAQ: คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับการขูดหินปูน
Q1: ต้องมาขูดหินปูนบ่อยแค่ไหน?
A: ทันตแพทย์แนะนำให้ตรวจสุขภาพช่องปากและขูดหินปูนทุกๆ 6 เดือน ค่ะ แต่สำหรับคนที่มีปัญหาเหงือกอักเสบง่าย หรือดัดฟัน อาจจะนัดมาตรวจเช็กทุกๆ 3-4 เดือนค่ะ
Q2: ขูดหินปูนแล้วจะทำให้ฟันห่างจริงไหม?
A: บ่จริงเลยค่ะ! เหตุผลที่รู้สึกว่าฟันห่างหลังขูดหินปูน เป็นเพราะแต่ก่อนมีคราบหินปูนก้อนใหญ่ไปจุกแน่นอยู่ตามซอกฟันและใต้เหงือก พอหมอฟันขูดเอาหินปูนออกไป เลยเกิดเป็นช่องว่างเดิมที่เคยมีหินปูนอยู่นั่นเองค่ะ ไม่ได้เกิดจากเครื่องมือขูดทำให้ฟันห่างแต่อย่างใดค่ะ
Q3: ขูดหินปูนแล้วฟันจะขาวขึ้นไหม?
A: การขูดหินปูนเป็นการเอาคราบหินปูน คราบเหลือง คราบชา กาแฟ หรือคราบบุหรี่ที่เกาะบนเนื้อฟันออก ทำให้ฟันดูสะอาดและสดใสขึ้น แต่ไม่ได้เปลี่ยนสีเนื้อมะพร้าว/สีตามธรรมชาติของฟันค่ะ ถ้าอยากให้ฟันขาวสว่างขึ้น แนะนำเป็นการ ฟอกสีฟัน เพิ่มเติมค่ะ
Q4: ทำไมขูดหินปูนเสร็จแล้วถึงรู้สึกเสียวฟัน?
A: เป็นเรื่องปกติมากๆ ค่ะ เพราะคราบหินปูนที่เคยห่อหุ้มคอฟันอยู่ถูกกำจัดออกไป ทำให้ผิวฟันชั้นในสัมผัสกับอากาศ น้ำ และอาหารโดยตรง แต่อาการเสียวฟันนี้จะค่อยๆหายไปเองภายใน 2-3 วันค่ะ
มองหาที่ขูดหินปูน อุบล มาหาเฮาได้ที่ คลินิกทันตกรรมคูณ เด้อค่ะ!
ใครที่กำลังมองหาคลินิกทำฟันที่เดินทางสะดวก มือเบา เป็นกันเอง อบอุ่นเหมือนญาติมิตร แนะนำมาที่ คลินิกทันตกรรมคูณ อุบลราชธานี ได้เลยค่ะ คุณหมอและพี่ๆ ทีมงานทุกคนพร้อมดูแลสุขภาพช่องปากของพี่น้องชาวอุบลและจังหวัดใกล้เคียงอย่างเต็มที่
- สถานที่ตั้ง: 620/1 ถนนชยางกูร อำเภอเมือง จังหวัดอุบลราชธานี
- บริการ: ตรวจสุขภาพช่องปาก, ขูดหินปูน, อุดฟัน, ถอนฟัน, ผ่าฟันครุฑ, ฟอกสีฟัน และงานทันตกรรมครบวงจร
- สอบถาม/นัดหมาย: ติดต่อแอดมินทางข้อความเพจ หรือโทรนัดคิวล่วงหน้าได้เลยค่ะ จะได้ไม่ต้องมารอนานน้า!
ดูแลสุขภาพฟันวันนี้ เพื่อรอยยิ้มที่มั่นใจไปนานๆ มาขูดหินปูนกันนะคะ~
